مطالعات فلوریستیک

تنوع فلور و پوشش گياهي ايران مديون پيشينه پوشش گياهي و پتانسيل تکاملي آن مي­ باشد. پوشش گیاهی ارتباط مستقیمی با تکامل گیاهان در دوران گذشته زمین­ شناسی و وضعیت جغرافیایی آن دوران دارد. در مطالعات متعدّد جغرافياي گياهي با مقايسه ­ي فلورستيک جنس ها و گونه­ ها روابط بين کوه هاي آلپ اروپا و آسيا از طريق رشته کوه­ هاي بينابيني توروس، قفقاز، البرز، کپه داغ، هندوکش، پامير، قراقروم و تين شان مورد بحث قرار گرفته است. تضاد شديد بين ارتفاع، رطوبت و دما همراه با تغييرات بارندگي و شرايط خاکي در حيات گياهي کشور ایران موجب تنوع گیاهان شده است. اگرچه تخمين کل گياهان گلدار در ايران هنوز ممکن نيست و هرگونه تخمين به منزله­ي تيري در تاريکي است ولي بر اساس آخرين اطلاعات حدود 8000 تاکسون (شامل حدود 7100 گونه و 900 زيرگونه و واريته) درمحدوده فلور ايران شناسايي شده است. حفظ، اصلاح، احياء و بهره برداري از منابع طبيعي به ويژه پوشش گياهي، مستلزم فراهم بودن اطلاعات دقيق و شناختي همه جانبه از ساختار و عوامل موثر بر روي آنهاست. مطالعه پوشش گياهي مي تواند در حل مسائل اکولوژيکي مانند حفاظت بيولوژيکي و مديريت منابع طبيعي مفيد باشد و با ارزيابي اطلاعات گياهي و ترکيب فلوريستيکي يک منطقه مي­ توان روند تغييرات در آينده را پيش­ بيني کرد.

استان سمنان با مساحت برابر با 97941 کيلومتر مربع که 5.9 درصد مساحت کل کشور را شامل مي‌شود، از نظر مساحت ششمين استان ايران است. اين استان با گستره ارتفاعی 645 تا 3835 متر از سطح دریا از جانب شمال به استان‌هاي خراسان شمالي، گلستان و مازندران، از جنوب به استان‌هاي يزد و اصفهان، از مشرق به استان خراسان رضوي و از مغرب به استان‌هاي تهران و قم محدود است. به دليل زيست مرز بودن (اکوتون) اين استان به این دلیل که حالت بينابيني بين حوزه هيرکاني (استان­هاي شمالي کشور) و منطقه ايران و تورانی دارد از تنوع گونه هاي گياهي و جانوري بسیار بالایی برخوردار است.

تاکنون مطالعه جامع و دقيقي بر روي فلور استان سمنان مخصوصاً فلور گياهان دارويي صورت نگرفته است در نتیجه مطالعات فلوریستیک و شناسایی گیاهان  بسیار می تواند حائز اهمیت باشد.

اهداف و کاربرد مطالعات فلور يستیک

  • حفاظت از تنوع زيستي گياهي و جانوري استان
  • به عنوان يک سند علمي، پيش بيني و تجزيه تحليل تغييرات رويشي در سال­هاي آينده
  • شناسايي و معرفي گونه هاي جديد براي دنيا (در صورت وجود)
  • شناخت و معرفي گياهان دارويي
  • احداث کلکسيون زنده گياهان دارويي و معطر و مقدمات طراحي باغ گياهشناسي
  • شناسايي کمي و کيفي مواد موثره گياهان دارويي و توليد دارو هايي با منشا گياهي
  • به عنوان مجموعه اي مرجع براي دروس تاکسونومي گياهي و ساير زمينه هاي علوم گياهي
  • فراهم کردن مدرکي مستند مبني بر وجود يک گونه در ناحيه اي خاص و ارائه اطلاعاتي از دامنه انتشار جغرافيايي آن
  • نگهداري گياهان نمونه و ارائه خدمات به دانشجويان کارشناسي ارشد و دکتري به عنوان گنجينه کروموزومي، سيستماتيک شيميايي، بيوسيستماتيک و فيلوژني
  • تسهيل فعّاليّت سازمان­هاي مرتبط با اصلاح و احياي مراتع جهت مديريت محيط زيست و منابع طبيعي ايران
  • مبادله نمونه ها ميان هرباریوم ها و موزه هاي داخلي و خارجي